چه موجودات حیرت­ انگیزی! واقعاً شگفت­ آور انسانهایی هستند که می­توانند با حضرت «لولاک» صلی­ الله­ علیه و آله و سلّم در مقام برادری باشند و حضرت وجه ­الله الاعظم قسیم جنت و نار، حیدر کرار ارواح­ الاولین و الآخرین له الفدا را به وجد آورند تا قرنها پیش از تولد آنها، با گفتاری شگرف منش ­برتر آنها را نشان داده و بفرماید: چقدر مشتاقم به دیدارشان آنگاه که روزگار پیروزی آنها فرا می­رسد. بی­گمان فراهم خواهد آورد خداوند ما و آنها را در بهشت عدن با هر آنکه پاک سرشت باشد از نیاکان و همسران و فرزندان آنها.

این زمره پولادین عشق و ایمان مگر نه آدم خاکی هستند. چگونه...؟! آن به که از نزد خود هیچ نگوئیم و به این بسنده کنیم که برخی اوصاف این گروه اندک (فئة قلیله) را از خلال گفتارهای ایزدیان و آسمانیان به زبان پارسی برگردانیم و بر شگفتی خود بیفزائیم.

این خردهای بیدار و جانهای جنگاور که خداوند به حکم «فسوف یأتی الله بقومٍ یحبّهم و یحبونه» (پس خداوند خواهد آورد گروهی را که دوستشان می­دارد و دوستش می­دارند) آنها را همچون گنجی گران، برای واپسین پیکار میان اهل حق و اهل باطل، ذخیره کرده است، شیعه و محبّ اهل بیت عصمت و طهارتند، امّا با معیارهای شایع و رایج مسلمانی همخوانی ندارند. شهسوار آفرینش که خرد و روان بر خاک پایش بوسه می­زنند، فرموده است: «شیعه ما و محبّ ما در نزد نواصب، کافرند ودر نزد مردم زیانکارند و در نزد خداوند بهره ­مند و کامیاب» (شیعتنا و محبّونا عندالنواصب کفّار، و عندالناس خاسرون و عندالله رابحون) اسلام در همان مرحلة نخست (پس از رحلت پیامبر) از صراط مستقیم (ایمان به ولایت و وصایت مولی­الموحدین) دور شده و در طی قرون در میان نواصب تبدیل به چنان پدیده­ای شده است که هر گاه پیروان و عاشقان اهل بیت عصمت و طهارت را با معیارهای آن بسنجند، کافر شمرده می­شوند.

امّا چرا دیگر مردمان تصوّر می­کنند که شیعه و محبّ زیانکارند؟ زیرا شیعه و محبّ حقیقی به غیب (امام قائم علیه­السّلام) مؤمن و معتقدند و چنین چیزی فراتر از فهم و درک آنهاست. آنها به همین دنیا و آنچه در حدود حواس می­گنجد می­توانند معتقد باشند، امّا باور کردن کسی که هست ولی دیده نمی­شود، نامعقول و با معیارهای دنیا پرستانة آنها زیانکاری است. آیا فقط باور نمی­کنند؟ خیر! منتظران را دروغگو شمرده و آنها را آزار می­دهند. و شگفتا که این جفاکاران، روزی خود در شمار منتظران و شیعه و محبّ اهل بیت بوده­اند.

امّا چنانکه امام حسن مجتبی علیه ­الصلوة و السّلام اشاره می­فرماید، مرتد» شده و از ایمان بیرون می­روند. چرا؟ به سبب طول غیبت موعود امم ارواحنا له­ الفدا. طاووس بهشت می­فرماید: او را غیبتی است که در آن، از دین بر می­گردند گروهی و پایداری می­ورزند بر دین، دیگران. پس به آنها سیلی زده و می­گویند: چه هنگامی است این نوید اگر هستید از راستگویان؟ امّا به درستی آنکه در غیبت وی (امام قائم علیه السّلام) بر آزار و انکار شکیباست همتراز کسی است که در پیشگاه رسول خدا صلی الله علیه و آله شمشیرزنان جهاد می­کند. (له غیبه یرتد فیها قوم و یثبت علی الدّین آخرون، فیؤذن لهم و یقال لهم: متی هذاالوعدان کنتم صادقین؟! امّا انّ الصابر فی غیبته علی الاذی و التکذیب بمنزله المجاهد بالسیف بین یدی رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم) گفتار ایزدی امام مجتبی علیه الصلوه و السّلام گواهی می­دهد که گروهی از شیعیان دیر یا زود مرتد می­شوند در حالیکه دارای قدرت و سطوتند و مؤمنان را سیلی­زده،تکذیب کرده و آزار می­دهند تا از ایمان خود دست بردارند و به آنها بپیوندند. در چنین وضعی چه خواهد شد؟

بهتر است به نخستین شناسانندة آنها یعنی رسول­ الله ارواحنا له ­الفدا رجوع کنیم، آن حضرت صلوة­الله علیه و آله در حضور اصحاب خود (مؤمنان صدر اسلام) از مؤمنان عصر آخرالزمان با عنوان برادران خود یاد کرده و می­فرماید: «خدایا! برادرانم را بمن نشان بده. یکی از میان جمع گفت: آیا ما برادران تو نیستیم ای پیامبر خدا؟ آن حضرت فرمود: نه! شما یاران منید، و برادرانم گروهی هستند در آخرالزمان، به من ایمان آورده ­اند بی­ آنکه مرا ببینند، خداوند به من شناسانده نامهایشان و نامهای پدرانشان را، پیش از آنکه خارج کند آنها را از اصلاب پدران و ارحام مادرانشان. هر یک از آنان، کسی که در شب تاریک بر خاربن دست می­ساید، بر دین خود در غایت پایداری است یا همچون کسی است که ذغال برافروخته را در مشت بفشارد.»

این گروه چه منشی دارند؟ ما نه آنها را می­ شناسیم و نه منش آنها را. پس همان به که برای شناختن منش، بینش، کنش و دیگر ویژگی هایشان به کلام پیامبر خدا که آنها را قرنها پیش از فرا رسیدن آخرالزمان می­ شناخته، رجوع کنیم.

این گروه که یاران خاص امام قائم علیه­ السّلامند، چنان صفاتی دارند که گویی از جنس و سنخ ما نیستند. در هنگام غیبت امام خود بسیار شکیبا و در محبّت و علاقه به آن حضرت پایدارند. تردید در دلهایشان راه پیدا نمی­کند و ایمان آنها متزلزل نمی­ شود. پیشامدهای ناگوار و بلاهای فراگیر آنها را خوار نمی­کند، زیرا به ولایت امیرالمؤمنین و جانشینان آن شهسوار آفرینش چنان چنگ زده­اند که گویی همواره در حضور آن ذوات مقدّس بسر می­برند. از رحمت خدا نومید نمی­شوند. شتابزده نیستند و از دیر یا زود شدن ظهور امام خود پروایی ندارند، چونکه در وجود آن حضرت و محتوم بودن ظهور وی به یقین و اطمینان رسیده­اند. از این سو به آن سو نمی­روند و همچون کوه ثابت و صبورند و هیچکس را نمی­شورانند و به راه خود فرا نمی­خوانند. گمنام در میان مردم بسر می­برند و از حیث ظاهر هیچ شأن و مقامی ندارند چنانکه اگر به مجلسی وارد شوند، هیچکس پیش پای آنها بر نمی­خیزد. هرگز دروغ نمی­گویند و سوگند نمی­خورند. از مرده در چشم مردم آخرالزمان کمترند. از حیث تعداد بسیار اندك و از حیث مرتبت در نزد خداوند بسیار بزرگند. پیروان پیشوایان دین یعنی ائمة اطهار علیهم­ السّلامند و راه آنان را در پیش گرفته­اند، در ساحت دانش متعال مستقر هستند و به حقیقت ایمان رسیده­اند. هر آنچه از گفتار پیشوایان دین، دیگران را می­رماند، اینان را به سوی خود می­کشاند. با چیزهایی مأنوسند که دروغگویان از آنها وحشت دارند. روانهایشان در فراترین مرتبة ملکوت است و تنهایشان بر خاک و در میان مردم، و سرآمدان آنها کسانی هستند که در حکومت اهل باطل از فرط سکوت، لال انگاشته می ­شوند.

 3-4مشمولین حکومت

اگر به جایگاه زمانی حکومت اولیه امام زمان (عج) نگاه کنیم، می‌یابیم که این مقطع پس از مراحل «دخان مبین»[16] و ظاهر شدن انواع موجودات دخانی شامل اجنه و شیاطین و همچنین شیوع رجعتها و بازگشت کثیری از گذشتگان (چه خوبان و چه بدان) واقع می‌شود، لذا این حکومت در فضایی از حضور تمام این موجودات و افراد واقع می‌شود و می‌توان گفت تمام آنها تحت حکومت امام (ع) قرار می‌گیرند.

البته باید توجه داشت که قرار گرفتن در تحت حاکمیت امام زمان (عج) برای لشگریان حق با علاقه و اشتیاق صورت می‌پذیرد اما لشگریان باطل این مسئله را نخواهند پذیرفت و لذا به تدریج و در طول زمان یا هدایت شده و این حکومت را می‌پذیرند و یا در طی نبردهای بعدی از بین خواهند رفت.

 3-5 حکومت اولیه امام زمان (عج)؛ مقطع ابتدایی دولت حق

طبق احادیث اهل بیت (ع), کل دوره حیات بشر در زمین که از زمان هبوط آدم (ع) آغاز می شود, به دو دوره با عناوین «دولت باطل» و «دولت حق» تقسیم می‌شود.[17] دولت باطل که از همان زمان هبوط آدم (ع) به زمین آغاز می‌گردد، تا زمان ظهور امام زمان (عج) ادامه می‌یابد و در این دوران به طور کلی انسان تحت حکومت ابلیس و ابلیسیان قرار دارد و عموما باطل بر انسانها حاکم است. اما از حوالی ظهور امام زمان (عج)، به تدریج دوران دولت باطل تمام شده و به جای آن دولت حق برپا می‌گردد که دولت حق با حکمرانی اهل بیت (ع) تا قیامت کبری تداوم می‌یابد.

در همین راستا و با استناد به برخی شواهد حدیثی، می‌توان گفت که واژه «دولت» شامل حکومت اولیه امام زمان (ع) نیز می‌شود که در اینجا به دو نمونه اشاره می‌شود:

1- امام باقر (ع) از قول خداوند می‌فرمایند:

... أَنَّ الْمَهْدِيَّ أَنْتَصِرُ بِهِ لِدِينِي وَ أُظْهِرُ بِهِ دَوْلَتِي وَ أَنْتَقِمُ بِهِ مِنْ أَعْدَائِي وَ أُعْبَدُ بِهِ طَوْعاً وَ کَرْهاً... [18]

 با توجه به ترتیب عبارات ذکر شده در این حدیث می‌توان بخشی از مراحل آخرالزمان را استخراج نمود. به اینصورت که:

(انتصر به لدینی) – اشاره به غلبه دین اسلام بر تمامی ادیان

(اظهر به دولتی) - ظاهر شدن حکومت اولیه امام زمان (عج)

(انتقم به من اعدائی) - جنگهای عظیم بعد از ظهور و نابودی بدان و بدیها

(اعبد به طوعا و کرها) - اشاره به عبودیت افراد در ملک عظیم

از آنجا که ملک عظیم اهل بیت (ع) زمانی برپا می‌شود که بدان و بدیها نابود شده باشند، لذا منظور از عبارت «دولت» اشاره به حکومتی دارد که قبل از ملک عظیم اهل بیت (ع) تشکیل می‌شود، یعنی همان حکومت اولیه امام زمان (عج).

 2- در حدیث آمده که:

...  (در مورد والنهار إذا تجلي)، قال: النهار هو القائم عليه السلام منا أهل البيت، إذا قام، غلب دولته الباطل ... [19]

در این حدیث نیز عبارت دولت برای زمانی اطلاق شده است که همچنان جبهه باطل وجود دارد و لذا در مورد حکومت اولیه امام زمان (ع) است. یعنی امام (ع) دولتی تشکیل می‌دهند و بر باطل غلبه می‌کنند.

در مجموع با توجه به اینکه در زمان حکومت اولیه امام زمان (عج)، همچنان بدان و بدیها به فرماندهی ابلیس وجود دارند، و دولت باطل هنوز از بین نرفته است. دو حکومت حق و باطل برروی زمین وجود دارند و رفته رفته دولت حق بر دولت باطل غلبه می‌کند. علاوه بر اینکه در مورد تأویل آیه «جاء الحق و زهق الباطل ان الباطل کان زهوقا» که عنوان می‌شود مربوط به زمان ظهور امام زمان است. می‌توان گفت که با ظهور امام زمان (جاء الحق) و برپایی حکومت اولیه ایشان، مراحل نابودی باطل (زهق الباطل) آغاز می‌شود و تا برپایی ملک عظیم کاملا تحقق می‌یابد.

2- مسخ:

در مسخ،[14] جسم مادی انسان به شکل حیوان در می‌آید در حالی که شخصیت او حفظ می‌شود. این مسئله نیز با قوانین مادی همخوانی نداشته و قابل توضیح نیست اما براساس قوانین برزخی و یا دخانی ممکن خواهد بود.

3- رجعت:

در رجعت، که از مسلمات اعتقادی شیعه است، برای افرادی که در گذشته از دنیا رفته‌اند، یک جسم مادی جدید (که ممکن است به همان شکل قبلی و یا به شکلی جدید باشد) بوجود آمده و جنبه‌های بالاتر فرد (روح، جسم برزخی و ...) از طریق آن جسم مادی به عالم مادی باز می‌گردند.

این مسئله را نیز نمی‌توان با تجربه گذشته بشر و قوانین مادی توضیح داد چراکه عموما افرادی که از دنیا رفته و مدتها از مرگشان می‌گذرد، دیگر توان بازگشت به عالم مادی را ندارند. اما در برخی از مقاطع آخرالزمان و به تدریج با ترکیب عالم مادی و دخان با عالم برزخ و مادی شدن اشیاء و موجودات برزخی، «رجعت کردن»ها شروع شده و به امری شایع تبدیل می‌گردد به نحوی که بسیاری از افراد گذشته، چه خوبان و چه بدان به دنیا رجعت می‌کنند.

4- قضاوت و حکم:

یکی از مسائل رایج در حکومت امام زمان (عج)، قضاوت کردن بدون نیاز به شاهد و بینه است که همان روشی است که حضرت داود (ع) نیز استفاده می‌کرد.[15] در احادیث نیز وارد شده که امام زمان (عج) به روش داود (ع) حکم می‌کنند و دور از ذهن نیست که روش قضاوت یاوران ایشان نیز به همین صورت بوده و امری نسبتا فراگیر باشد. لذا این سؤال پیش می‌آید که طبق تجربه بشری و قوانین مادی، چگونه می‌توان بدون دلیل و بینه در مورد یک مسئله بدرستی قضاوت نمود؟

اما اگر حاکم بودن قوانین برزخی را در نظر بگیریم، می‌توان گفت در آنصورت به دلیل بروز و ظهور صفات برزخی افراد، صحت و سقم گفتار و رفتار یک فرد از مشاهده صفات ظاهر شده او قابل تشخیص است و لذا نیازی به دلیل و شاهد و بینه در قضاوت وجود نخواهد داشت.

5- دیگر تعابیر:

علاوه بر موارد فوق، مسائل دیگری نیز در احادیث ذکر شده که با حاکم شدن قوانین دخانی و برزخی بر عالم مادی قابل توضیح‌اند، مانند:

-         رفت و آمد سریع مردم و حاضر شدن برای اقامه نمازهای یومیه به امامت امام (ع)

-         ارتباط بسیار سریع یاوران با امام (ع) (نگاه به دست راست و دریافت خواست امام (ع))

-         حرکت امام (ع) (و یاوران) بر قبه‌هایی از نور

-         به سخن در‌‌‌آمدن اشیاء

-         و ...

3-2-2-2  فضل و رحمت؛ غالب بر عدل

در پاسخ به سؤال دومی که ابتداءً مطرح کردیم باید گفت که عدل از اسماء خداوندی است یعنی از عالم اسماء به پایین جریان دارد اما عنصری غالب نیست، بلكه رحمت خدا، منّت خدا، تفضّل توسط خدا، و ... مقوله‌هایی هستند که فوق عدل و غالب بر عدل قرار داده شده‌اند. مثلاً در قیامت ، رحمت خدا غالب است[10] و در اواخر قیامت و در بهشت ، در فضایی از رحمت ، فضل خداوند غلبه دارد. یعنی قیمت این صفات بیشتر از عدل است. در آخرالزمان و پس از ظهور امام زمان (عج) نیز خداوند دنیا را از ظلم خارج كرده و به تدریج وارد عدل می‌كند اما پس از مدت كوتاهی كه از بهشت ظهور و برپایی ملک عظیم می‌گذرد هرچه سریعتر رحمت و فضل را بر عدل غلبه می‌دهد و بعد از آن دیگر رحمت و فضل است كه در بهشت ظهور پررنگ خواهد بود

.

3-3  قوانین حکومت؛ قوانین غیر مادی

برای شناخت قوانین جاری در حکومت اولیه امام زمان (عج) می‌بایست به جایگاه زمانی آن توجه کنیم. این حکومت، پس از مرحله ظهور ایشان و پس از مقاطعی است که در سیر رفعت عوالم، عالم دخان و برزخ با عالم مادی ترکیب شده و قوانین برزخی نیز تا حدود زیادی حاکم شده‌اند. لذا می‌توان گفت که بسیاری از قوانین حاکم بر آن حکومت، برزخی هستند و لذا ویژگیهای آن با این قوانین معنا پیدا می‌کند. شواهد بسیاری از احادیث اهل بیت (ع) پیرامون وقایع غیر عادی و عجیب در زمان ظهور وجود دارد که تنها با در نظر گرفتن قوانین غیر مادی قابل توضیح و تفسیر هستند. در اینجا به برخی از آنها اشاره می‌شود:

1-  خسف:

یکی از وقایع غیرعادی که در حوالی ظهور امام زمان (عج) اتفاق می‌افتد، خسف است. خسف در این مورد به معنای فرو برده شدن در زمین می‌باشد. در این ماجرای بخصوص که به استناد احادیث چندین مرتبه واقع می‌شود، سپاهیان باطل در مکانهای مختلفی از زمین، فرو برده شده و نابود می‌گردند. این واقعه، مسئله‌ای نیست که بتوان با قوانین مادی و رایج دنیا آن را توجیه کرد. خصوصاً اینکه از شواهد و قرائن موجود در احادیث، واقعه خسف ر انمی‌توان به مسائلی همچون رانش زمین و زلزله و ... نیز تعبیر نمود. یکی از موارد مشهور خسف در احادیث، «خسف بیداء» است[11] که در آن، بخشی از سپاه سفیانی در بیابان بیداء که سرزمینی میان مدینه و مکه است، به زمین فرو می‌رود و هیچ اثری از آنها باقی نمی‌ماند و تنها 2 نفر از این سپاه زنده می‌مانند که این دونفر هم سرشان به عقب بر می‌گردد تا به عنوان گواهی بر وقوع این ماجرا باشند، و البته خود این مسئله نیز با قوانین دنیایی همخوانی ندارد[12]. اما اگر به این ماجرا از دید قوانین برزخی بنگریم می‌یابیم که کاملا قابل توضیح است. یکی از قوانین رایج در عالم برزخ، که شاید بارها در خواب نیز با آن مواجه شده‌ایم[13]، تغییر ناگهانی وضعیت در مکان و حتی زمان است. طبق قوانین برزخی یک کوه به راحتی و سریعا می‌تواند به یک دشت و زمین صاف تبدیل شود و بالعکس و یا زمین به سرعت باز و سپس به حالت اولیه برگردد. یعنی تغییر وضعیت اجسام بر اساس قوانین برزخی به راحتی صورت می‌پذیرد و این مسئله امکان وقوع خسف را نشان می‌دهد.

از اینرو در دوران ظهور ، چون امام زمان(عج) خلیفةالله هستند و از جانب خدا كار انجام می‌دهند، باید مُجری عدالتی باشند كه در قرآن مطرح شده است، اما مُجری عدالت مطروحه در كدام آیه؟ و با چه معنایی؟

1) ایشان بر صراط ‌المستقیم است و دیگران را بر صراط قرار می‌دهد. او بارزترین و عالی‌ترین مصداق این آیه است كه خداوند می‌فرماید: «مَنْ یَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَ هُوَ عَلى صِراطٍ مُسْتَقیمٍ»7

2) یاوران او نیز باید مردم را به بهترین نحو به سمت ظهور هدایت كرده، و بلكه آنها را به سلامت به بهترین موقعیت‌ها و ارتفاعات ظهور برسانند؛ زیرا خداوند می‌فرماید: «وَ مِمَّنْ خَلَقْنا أُمَّةٌ یَهْدُونَ بِالْحَقِّ وَ بِهِ یَعْدِلُونَ»[8] یعنی: از میان كسانی كه آفریده‏ایم، جماعتی هستند كه مردم را به حق هدایت می‌كنند و سعی می‌كنند همه چیز را یا همه افراد را در جایگاه‌های حقّی كه خدا برای آنها در نظر گرفته قرار بدهند.

نتیجه آنکه امام زمان (عج) در حکومت اولیه‌ای که تشکیل می‌دهند مقدمات برقراری عدل را برپا کرده و به تدریج افراد به سمت جایگاههایی که خداوند برای آنها و در مسیر صراط المستقیم در نظر گرفته سوق داده می‌شوند. یک مصداق از این جایگاهها همان «امامت و وراثتی» است که خداوند در قرآن بدان وعده داده است[9] که البته این مسئله پس از حکومت اولیه و در زمان ملک عظیم اهل بیت (ع) به طور کامل تحقق می‌یابد.

نکته دیگر اینکه، به طور حتم موانعی بر سر راه تحقق عدالت وجود دارد که بزرگترین آنها ابلیس و ابلیسیان‌اند. با توجه به اینکه در زمان تشکیل حکومت اولیه امام زمان (عج) هنوز بدان و بدی ها به طور کامل نابود نشده‌اند، لازم است که پیش از تحقق عدالت، این مانع کنار زده شود. از همین رو «قسط» قبل از «عدل» واقع می‌شود. قسط یعنی «برطرف کردن نقص‌ها، موانع و حجاب‌ها، به منظور برقراری عدل». لذا حکومت اولیه امام زمان (عج) مقدمه‌ای است تا پس از برپایی قسط و نابودی بدان و بدیها، راه رشد و اصلاح بر روی انسان ها بازگردد و در ملک عظیم، به جایگاه های مد نظر رسیده و عدالت محقق گردد .

ما در دوران آخرالزّمان زندگي مي‌كنيم. در چنين دوراني، به لحاظ شدت شيطنت هايي كه عليه شيعه انجام مي‌شود، بايد شيعه را به اين موضوع دعوت كرد كه درآستانة مراسمات ـ چه اعياد و چه شهادتها ـ از خدا اين را بخواهد كه: "خدايا نجاست ها را از ما دفع كن!" اگر خداوند نجاست ها را از ما دفع كند، آن موقع توفيقات الهي را در اطراف خود به عيان مي‌بينيم. مشكل ما انسانها به خصوص در اين دوران آخرالزمان، نجاسات است، نجاساتي كه عمدتاً توسط شياطين "در" وجود انسانها و "بر" وجود انسانها و "در اطراف" انسانها قرار داده شده است. براي مثال شما بعضي اوقات براي يك مراسم بسيار مهم مذهبي از ماهها قبل انتظار مي‌كشيد. زمانيكه شبِِِِ آن عيد يا شبِ آن مراسم عزا مي‌رسد مي‌بينيد كه اصلاً در خودتان حالِ توجّه احساس نمي‌كنيد. مي‌دانيد كه بايد حال خوشي داشته باشيد، بايد وصل باشيد، بايد مناجات كنيد، بايد بهره ببريد، ولي تعجب مي‌كنيد و از خود مي‌پرسيد: چرا من بهره نمي‌برم؟ چرا من نسبت به اين مناسبت گيج و گنگ هستم؟

شما از مدت ها قبل طالب بهره بردن در آن موقعيت بوده‌ايد، ولي اكنون چه مشكلي پيش آمده كه موفق نمي‌شويد؟! عرض مي‌كنم: مشكل عمده در اين مواقع، "نجاسات دخاني" هستند. لذا از خداوند طلب كنيد تا اين نجاسات را از شما پس بزند. ‌زماني كه محبان فاطمه(س) نجاسات را از اطراف خودشان پس مي‌زنند، چادر مبارك فاطمه زهرا(س) را در اطرافشان، بالاي سرشان و حتي زير پايشان احساس مي‌كنند، متوجه مي‌شوند كه سالهاست درون چادر فاطمه(س) هستند و روي چادر فاطمه(س) زندگي مي‌كنند. خدا شياطين را لعنت كند زيرا ايشان دارند بين ما و فاطمه(س) جدايي مي‌اندازند تا محبان فاطمه(س) وجود مبارك ايشان را احساس نكنند.

حضرت زهرا(س) در همه جا و هميشه حضور دارند. چرا محبان ايشان نبايد رفتارها و حالات مادري ايشان را احساس كنند؟ همانطور كه يك بچه با نگاه به مادرش انرژي مي‌گيرد، محبان فاطمه(س) هم با توجه به فاطمه(س)، با احساس كردنِِ ايشان در اطراف خودشان، آرامش مي‌گيرند، انرژي مي‌گيرند. آرامشي در قلب و حركتي در اعضاء و جوارح. اطميناني در قلب و جوششي قائمانه بسوي ظهور امام زمان(عج) لذا مواظبت كنيد تا دشمن بين ما و فاطمه(س) جدايي نياندازد.

با تشکر فراوان از استاد ارجمندمان مدیر محترم وبلاگ معارفی منتظر لرجعتکم ( یتیم نور امام ( ع ) )

3-2-2-1 معنای قسط و عدل

معانی مختلفی برای عدل، توسط اندیشمندان ارائه شده است که از آن جمله عبارتند از:

-         اعتدال: یعنی «میانه‌روى، و اجتناب از افراط و تفریط در هر امرى»

-         موزون بودن: یعنى «در هر چیزى عناصر مورد نیاز به‏ قدر لاز) منه به قدر مساوى) وجود داشته باشد. نقطه مقابل عدل به این معنا بى‌تناسبى است، نه ظلم«!

-         مساوات (تساوى و نفى هر گونه تبعیض): یعنى «رعایت تساوى در زمینة‏ استحقاق‌هاى متساوى، نه اینكه هیچگونه استحقاقى رعایت نگردد و با همه چیز و همه كس‏ به یك چشم نظر شود، كه این عین ظلم است»، بلكه یعنی «رعایت كردن حقوق افراد، و حقّ هر ذى‌حقی را به او عطا كردن».

-         هر چیز در جاى واقعى خود كه مستحقّ آن است قرار گیرد

-         اقامه عدل، همان قسط است

-         عدل، مقابل ظلم است

-         رعایت استحقاق‌ها در افاضه وجود: «هر موجودى، هر درجه از وجود و كمالِ وجود كه استحقاق و امكان آن را دارد دریافت‏ مى‏كند؛ ظلم یعنى منع فیض و امساك وجود از وجودى كه استحقاق دارد.»

-         هر كاری كه خدا انجام دهد عدل است

سوال اینست که کدام معنی از معانی فوق جایگاه بهتری برای طرح در آخرالزمان دارد؟ و از جامعیت بیشتری برخوردار است؟

جواب آنکه عدل را به معنای «هر چیزی را در جایگاه خود قرار دادن» در نظر می‌گیریم اما با این توضیح که:

خداوند در ماجرای خلقت آسمان‌ها و زمین برنامه‌ای عقلانی برای سوق دادن و رساندن آنها به عالی‌ترین اهدافِ در آینده یعنی «مُلك كبیر»[5] مدّ نظر داشته است، لذا در قالب این برنامه هر چیز را در جایگاهی قرار داده که آن جایگاه، اَقومِ جایگاه‌ها و بهترین موقعیت برای آن شیء است و اشیاء و اشخاص با قرار داده شدن در این جایگاه‌ها به بهترین وجه ممکن به سوی رشد و کمال حرکت داده می‌شوند. این جایگاه‌ها حقیقتاً در نظام عالم وجود دارند، تمام آیات قرآن نیز حاکی از این مطلب بوده و بلکه دعوت‌کننده به این مهم می‌باشند؛ لذا خداوند می‌فرماید: «إِنَّ هذَا الْقُرْآنَ یَهْدی لِلَّتی هِیَ أَقْوَمُ»[6]. از این منظر كه بنگریم نظام الهی بر عدل استوار است؛ یعنی هر شیء در مناسب‌ترین شرایط مخصوص به خودش در نظام عالم قرار داده شده است. انسان مختار، باید جایگاهی را که خداوند در عالم برایش در نظر گرفته است بشناسد، سعی کند بر آن مستقر شود، و صادره‌هایش را نیز در جایگاه‌هایی که از او خواسته شده قرار دهد؛ یعنی افکار و امیال و صفات و اعمالش را آنطور که خدا خواسته انجام دهد تا آنها در جایگاه‌های خواسته شده قرار گیرند.

از اینرو در دوران ظهور چون امام زمان(عج) خلیفةالله هستند و از جانب خدا كار انجام می‌دهند، باید مُجری عدالتی باشند كه در قرآن مطرح شده است، اما مُجری عدالت مطروحه در كدام آیه؟ و با چه معنایی؟

____________________________________________________________

پاورقی

با در نظر گرفتن این جایگاه زمانی، می‌توان ویژگیهای زیر را برای این حکومت بیان نمود:

 3-1 رکن حکومت

در نظام الهي، یعنی آن نظامي که خداوند در قرآن معرفي مي‌کند ، حکومت‌های الهی، پيوسته توسط هاديان حي، تغذیه می‌شوند و بدون حضور یک هادی حی، حکومت الهی دوام نیاورده و زایل می‌گردد. یکی از نمونه‌هایی که قرآن بدان اشاره می‌کند، حکومت سلیمان (ع) است. حکومت سلیمانی تا زمانی که ایشان در قید حیات هستند با کمال قدرت استمرار دارد اما در فاصله کوتاهی پس از فوت ایشان و پس از آنکه زیردستان از مرگ ایشان آگاه می‌شوند، شکوه و عظمت ملک سلیمانی از بین رفته[2] و بلکه قوایی که ایشان در ملک خود بکار می‌برد نیز به حضورشان قائم بوده و پس از ایشان مورد استفاده قرار نمی‌گیرد (همچون انگشتر و قالیچه) 3

از اینرو وقتی به مقطع برپایی حکومت اولیه امام زمان (عج) نگاه می‌کنیم، می‌دانیم که  امام (ع) ظهور کرده‌اند و خود به عنوان هادی حی حضور دارند، لذا حکومت به ایشان قائم بوده و امام (ع) به عنوان رکن حکومت مطرح خواهند بود. علاوه بر این، تمامی نعمات و قوایی که برای اداره چنین حکومتی مورد نیاز است را خداوند از مجرای وجود امام زمان (عج) جاری کرده و توسط ایشان و با اذن ایشان بکار گرفته می‌شود.

 3-2 هدف از تشکیل حکومت 

3-2-1 تعلیم و تربیت

یکی از دلائل عمده وقوع صحنه‌های آخرالزمان، تعلیم و تربیت پاک‌طینتان و مستعدان لشکر حق است. هر یک از مقاطع آخرالزمان برای یکی از اهدافِ تربیتیِ از پیش تعیین شده الهی، واقع می‌گردد و لذا شناخت این اهداف کمک شایانی به فهم دلیل وقوع مقاطع مختلف آخرالزمان می‌کند. در همین راستا، یکی از اهداف برپایی «حکومت اولیه امام زمان (ع)»، نیز ایجاد بستری مناسب برای آمادگی و تعلیم و تربیت خوبان است و از جنبه‌ای می‌توان گفت که این تعلیم و تربیت جهت آمادگی برای مقاطع بعدی (که شامل تحولات آسمانها و زمین و رویارویی‌های عظیم با جبهه باطل است) می‌باشد. چراکه چگونگی جبهه‌بندی‌ها و نبردهای آن مقطع، با توجه به تغییر قوانین، متفاوت از گذشته بوده و نیاز به آمادگی‌ها و تربیتهای جدیدی دارد.

3-2-2 تحقق قسط و عدل

وقتی به احادیث آخرالزمان رجوع می‌کنیم، در بسیاری از آنها وعده داده شده که در زمان حکومت امام زمان (عج) زمین پر از «قسط و عدل» می‌شود، یعنی تحقق قسط و عدل به عنوان یکی از اهداف حکومت امام زمان (عج) مطرح می‌گردد[4]. سؤالی که می‌توان مطرح نمود اینست که،

اولا: معنای این قسط و عدل چیست؟

ثانیا: آیا کاملترین صفتی است که در دوران پس از ظهور جریان دارد، قسط و عدل است؟

 1-3 منظر این مقاله

ما در ادامه این مقاله، منظر دوم را به عنوان منظر خود در نظر می‌گیریم و سعی می‌کنیم که نتایج بررسی‌های خود درباره حکومت اولیه امام زمان (ع) را در چهارچوب این منظر بیان نمائیم.

2- منظور از حکومت اولیه امام زمان (ع) چیست؟

در ابتدا این سؤال به ذهن می‌رسد که منظور ما از «حکومت اولیه امام زمان (عج)» چیست؟

در پاسخ باید گفت، همانطور که در مقدمه بیان شد، ما بر اساس منظور دوم، مقاطع آخرالزمان را بر مبنای یک سیر تکاملی و زمانبندی شده دنبال می‌کنیم. بر اساس این سیر، خروج امام زمان و در نهایت تشکیل حکومت و ملک نهایی ایشان، امری دفعتا و ناگهانی نیست، بلکه به تدریج و در چهارچوبی معین و حساب‌شده انجام می‌گیرد. لذا عاقلانه است که مراحلی را برای پیش و پس از مرحله «ظهور امام زمان(عج)» (که در آن جسم مبارک امام (ع) برای همگان آشکار می‌شود)، در نظر بگیریم که آیات قرآن و احادیث نیز این مسئله را تأیید می‌فرماید.

پس از یوم الله ظهور و آشکار شدن جسم امام (ع) در شهر مکه، و پیش از برپایی کامل ملک عظیم اهل بیت (ع)، با توجه به اینکه هنوز جبهه باطل به فرماندهی ابلیس لعین حضور دارد، لازم است که جبهه حق نیز که در رأس آن امام زمان (ع) قرار دارند، ساماندهی شود. به این فضایی که امام (ع) پس از ظهور خود ایجاد کرده و حکومتی مقدماتی تشکیل می‌دهند، «حکومت اولیه امام زمان ( عج)» می‌گوئیم. این حکومت مقدمه‌ای است برای حکومت نهایی اهل بیت ( ع  )